Posted by Paweł A. Makowski

Baltazar Gracjan

„Wystrzegać się tryumfów nad zwierzchnikiem”

 

Jak podkreśla Gracjan: wszelkie wywyższanie się jest obrzydliwe, lecz wynoszenie się poddanego ponad swego władcę to obłęd, który wiedzie do zguby. Człowiek zręczny kryje swe normalne przymioty, tak jak skromna kobieta osłania piękność szatą niewyszukaną.

Wielu ludzi nie lubi popisywać się majątkiem lub olśniewać humorem, lecz nikt nie ustąpi, gdy zalety jego umysłu porównywać zaczną z rozumem innych. Tym bardziej nie zniósłby tego władca. Zdolność umysłu jest królową wszelkich uzdolnień i wskutek tego każda wyrządzona jej zniewaga to – crimen laesae maiestatis. Władcy chcą celować we wszystkich doskonałościach. Chcą, by im pomagano, a nie – górowano nad nimi. Doradcy książąt winni jak gdyby przypominać im tylko pewne zapomniane szczegóły, nie zaś występować z pouczeniami.

Przykładem – gwiazdy, które chociaż są dziećmi słońca i pięknie błyszczą, ale nigdy nie ukazują się w jego obecności.

Więcej informacji na temat dzieła we wpisie pt.: „Brewiarz dyplomatyczny”.

Źródło: B. Gracjan, Brewiarz dyplomatyczny (przeł.) B. Gajewicz, Warszawa 2004.

Zdjęcie: pl.wikipedia.org