Posted by Paweł A. Makowski

Baltazar Gracjan

„Staraj się być ciągle niezbędny”

 

Gracjan podkreślał, że: istnienie Boga nie jest dziełem rąk pozłotnika: Bóg istnieje w świadomości swych wielbicieli. Światły człowiek dąży do uzależnienia ludzi od siebie, zamiast pozyskiwać jedynie ich wdzięczność. Podtrzymywać czyjąś nadzieję – to dowód kurtuazji, na wdzięczność liczą tylko naiwni. Wdzięczność jest krótkotrwała, nadzieja ma lepszą pamięć i więcej da się z niej wyciągnąć niż z wdzięczności. Gdy ktoś ugasi pragnienie, odwraca się od źródła, wyciśniętą cytrynę rzuca się po prostu. Gdy mija uzależnienie człowieka, kończą się zwykle stosunki, a z nimi – uznanie dla dobroczyńcy. Doświadczenie uczy, że trzeba tak postępować, aby być stale potrzebnym – i to nawet wobec swego władcy. Nie powinno się jednak popadać w przesadę uporczywego milczenia i sprawiać przez to zawód innym, ani też dopuszczać do tego, by cudze nieszczęście stało się nie do naprawienia. Nie leży to w naszym własnym interesie.

Więcej informacji na temat dzieła we wpisie pt.: „Brewiarz dyplomatyczny”.

Źródło: B. Gracjan, Brewiarz dyplomatyczny (przeł.) B. Gajewicz, Warszawa 2004.

Zdjęcie: pl.wikipedia.org